
Umowa na okres próbny to dla wielu osób pierwszy dokument, jaki podpisują u nowego pracodawcy. Służy sprawdzeniu, czy stanowisko, zakres obowiązków i sposób pracy odpowiadają obu stronom. W 2025 roku nadal obowiązują przepisy z nowelizacji Kodeksu pracy, która weszła w życie 26 kwietnia 2023 roku. Poniżej wyjaśniamy, jak długo może trwać taka umowa, od czego zależy długość okresu wypowiedzenia i co dzieje się po zakończeniu okresu próbnego.
Na skróty:
- Maksymalna długość umowy na okres próbny
- Terminy wypowiedzenia w 2025 roku
- Kiedy pracodawca może ponownie zatrudnić na okres próbny
- Umowa na okres próbny a ciąża
- Co sprawdzić przed podpisaniem
Maksymalna długość umowy na okres próbny
Zgodnie z art. 25 § 2 Kodeksu pracy umowę na okres próbny zawiera się na okres nieprzekraczający:
- 1 miesiąca – jeżeli strony zamierzają zawrzeć umowę o pracę na czas określony krótszy niż 6 miesięcy;
- 2 miesięcy – jeżeli planowana kolejna umowa ma trwać co najmniej 6 miesięcy, ale krócej niż 12 miesięcy;
- 3 miesięcy – w pozostałych przypadkach, w tym przy umowie na czas nieokreślony.
W praktyce najczęściej spotyka się okresy 1-miesięczne lub 3-miesięczne. Strony mogą jednak umówić się na krótszy okres, np. 2 tygodnie. Ważne jest, aby długość okresu próbnego odpowiadała rodzajowi przewidywanej kolejnej umowy, a nie wyłącznie uznaniu pracodawcy.
Terminy wypowiedzenia w 2025 roku
Długość wypowiedzenia umowy na okres próbny zależy od tego, na ile miesięcy została zawarta. Zgodnie z art. 34 Kodeksu pracy okres wypowiedzenia wynosi:
- 3 dni robocze – przy umowie na okres próbny nieprzekraczający 2 tygodni;
- 1 tydzień – przy umowie na okres próbny dłuższy niż 2 tygodnie;
- 2 tygodnie – przy umowie na okres próbny trwającej 3 miesiące.
Co istotne, okres wypowiedzenia liczony jest w dniach roboczych tylko w pierwszym wariancie. W pozostałych przypadkach chodzi o pełne tygodnie. Pracodawca nie musi podawać przyczyny wypowiedzenia umowy na okres próbny, ale musi zachować formę pisemną.
Kiedy pracodawca może ponownie zatrudnić na okres próbny
Po nowelizacji z 2023 roku ponowne zawarcie umowy na okres próbny z tą samą osobą jest dopuszczalne tylko w dwóch sytuacjach:
- jeżeli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania innego rodzaju pracy;
- jeżeli od rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej umowy o pracę minęły co najmniej 3 lata.
Nie można więc bez końca testować pracownika na tym samym stanowisku. Jeżeli pracodawca zaproponuje kolejną umowę na okres próbny na to samo stanowisko przed upływem 3 lat, pracownik może zakwestionować taki zapis.
Umowa na okres próbny a ciąża
Szczególna sytuacja dotyczy pracownic w ciąży. Jeżeli umowa na okres próbny uległaby rozwiązaniu po upływie 3. miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu. Dotyczy to jednak wyłącznie umów, które zgodnie z pierwotnym zapisem miałyby się zakończyć po tym terminie.
W praktyce oznacza to, że pracodawca nie może dopuścić do wygaśnięcia umowy w takim przypadku, jeżeli ciąża trwa już ponad 3 miesiące. Warto zgłosić pracodawcy ciążę i przedstawić zaświadczenie lekarskie, aby uniknąć nieporozumień.
Tabela: Umowa na okres próbny – najważniejsze zasady
| Element | Zasada |
|---|---|
| Maksymalna długość | 1, 2 lub 3 miesiące w zależności od planowanej kolejnej umowy |
| Okres wypowiedzenia | 3 dni robocze, 1 tydzień lub 2 tygodnie |
| Ponowne zawarcie | Tylko na inne stanowisko lub po 3 latach |
| Ciąża po 3. miesiącu | Umowa przedłuża się do dnia porodu |
| Forma | Pisemna, przed rozpoczęciem pracy |
Co sprawdzić przed podpisaniem
Zanim podpiszesz umowę na okres próbny, zwróć uwagę na kilka elementów. Po pierwsze, sprawdź, czy długość okresu próbnego odpowiada planowanej kolejnej umowie. Jeżeli pracodawca proponuje 3 miesiące okresu próbnego, a potem umowę na 4 miesiące, może to oznaczać, że zapisy są niezgodne z przepisami.
Po drugie, upewnij się, że w umowie wskazano rodzaj pracy, termin rozpoczęcia oraz wymiar etatu. Po trzecie, zapytaj, jaka umowa jest planowana po okresie próbnym. Kodeks pracy nie wymaga wpisania tej informacji do samej umowy, ale znajomość planu pracodawcy ułatwia ocenę stabilności zatrudnienia.
W razie wątpliwości można skonsultować się z okręgowym inspektoratem pracy lub prawnikiem specjalizującym się w prawie pracy. Przepisy Kodeksu pracy w zakresie umów terminowych bywają zmieniane, dlatego przed podjęciem decyzji warto sprawdzić aktualne brzmienie art. 25 i art. 34 na stronie Internetowego Systemu Aktów Prawnych.
Podstawa prawna: ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2023 r. poz. 1465 z późn. zm.), w szczególności art. 25 i art. 34.
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna