Steve Krug, autor „Nie każ mi myśleć”, ostrzega: media społecznościowe to najgorsza rzecz od 40 lat, a AI pogorszy sytuację

Steve Krug, autor kultowej książki „Don’t Make Me Think” (pol. „Nie każ mi myśleć”), która przez ćwierć wieku wyznaczała standardy projektowania stron internetowych, w szczerym wywiadzie dla Business Insider Polska nie pozostawia suchej nitki na mediach społecznościowych. 77-letni ekspert od użyteczności, którego nazwisko na stałe zapisało się w historii internetu, otwarcie mówi o rozczarowaniu i obawach związanych z rozwojem sztucznej inteligencji.

Kim jest Steve Krug i dlaczego jego książka zmieniła internet

Steve Krug napisał „Don’t Make Me Think” w 2000 roku, gdy internet był jeszcze w powijakach. Jego książka stała się jedną z najważniejszych publikacji o użyteczności sieci, sprzedając się w ponad 700 tysiącach egzemplarzy i doczekując się tłumaczeń na 15 języków. To dzięki niej strony internetowe mają dziś duże, wyraźne nagłówki, linki wyglądają jak linki, a przyciski jak przyciski. Filozofia Kruga, którą sam określa jako „bez tarcia”, zakłada, że użytkownik nie powinien zastanawiać się, jak obsłużyć stronę – wszystko ma działać intuicyjnie.

Książka wciąż znajduje się w programach wielu uczelni, a w serwisie X regularnie powołują się na nią przedstawiciele Doliny Krzemowej, tacy jak prezes Y Combinatora Garry Tan. Mimo to sam Krug nie jest przekonany, że internet stał się bardziej użyteczny od czasu publikacji. „Jest gorzej. I myślę, że z AI będzie jeszcze gorzej” – mówi wprost.

„Media społecznościowe to najgorsza rzecz od 40 lat”

W wywiadzie Krug nie kryje rozczarowania kierunkiem, w jakim rozwinęła się sieć. „Uważam, że media społecznościowe to najgorsza rzecz, jaka wydarzyła się w ciągu ostatnich czterdziestu lat” – mówi. Sam przyznaje, że wciąż zagląda na Facebooka, głównie po to, by zobaczyć wpisy żony albo filmy znajomego, ale algorytm często wciąga go w krótkie filmiki na Reelsach. „Nagle okazuje się, że minęła godzina, a ja przez cały ten czas oglądałem te głupie Reelsy, które niczego wartościowego mi nie dały” – dodaje.

Krug nie uważa jednak, że za zło mediów społecznościowych odpowiada jego filozofia projektowania. Jego zdaniem to nie brak tarcia zniszczył internet, lecz ludzie, którzy stworzyli złe produkty i celowo uczynili je maksymalnie łatwymi w użyciu po to, by uzależniały.

Jak filozofia „bez tarcia” została wykorzystana przeciwko użytkownikom

Krug podkreśla, że istnieją dwa znaczenia pojęcia „internet bez tarcia”. Pierwsze oznacza ułatwianie wykonywania rzeczy, które naprawdę musimy zrobić – opłacania rachunków, wypełniania formularzy czy wykonywania pracy. To właśnie użyteczność, którą propagował w swojej książce. Drugie znaczenie to celowe usuwanie wszelkich przeszkód, by użytkownik spędzał w sieci jak najwięcej czasu – to właśnie mechanizm, który napędza media społecznościowe.

Dziś rośnie ruch ludzi, którzy próbują się od tego uzależnienia uwolnić. Kupują proste telefony zamiast smartfonów, wracają do telefonów stacjonarnych, instalują aplikacje blokujące dostęp do internetu. Krug nazywa ich zwolennikami „maksymalizacji tarcia” i chwali ich postawę. „Oni po prostu mówią: To wszystko nie poprawia jakości naszego życia” – zauważa.

Przestroga na przyszłość: AI pogorszy sytuację

Krug ostrzega, że rozwój sztucznej inteligencji jeszcze pogłębi problemy z użytecznością internetu. Jego zdaniem AI może sprawić, że dotarcie do naprawdę ważnych funkcji – kontaktu z obsługą klienta, wypełnienia formularza czy anulowania subskrypcji – będzie jeszcze trudniejsze niż obecnie. „Jest gorzej. I myślę, że z AI będzie jeszcze gorzej” – powtarza.

Ekspert nie ma wątpliwości, że dobre projektowanie jest formą szacunku wobec użytkownika. Jego książka wciąż jest kupowana nowym pracownikom firm technologicznych, a projektanci wracają do niej po latach, by przypomnieć sobie podstawowe zasady.

Datos clave

Co pozostaje niejasne

Wywiad nie precyzuje, jakie konkretnie rozwiązania AI najbardziej niepokoją Kruga. Nie wiadomo też, czy autor planuje jakiekolwiek działania, by przeciwdziałać negatywnym trendom, ani czy prowadzi obecnie jakieś projekty związane z użytecznością. Sam Krug przyznaje, że woli czytać na papierze i drukuje artykuły, które mu wysyłano, a wieczory spędza, oglądając klasyczne filmy na Turner Classic Movies.

Źródło: https://businessinsider.com.pl/technologie/nowe-technologie/wiesz-dlaczego-internet-wyglada-tak-a-nie-inaczej-to-za-jego-sprawa/qerl5xb