Umowa zlecenie a minimalna stawka godzinowa w 2025 roku – aktualne stawki i zasady

Osoby pracujące na podstawie umowy zlecenia w 2025 roku muszą liczyć się ze zmianą wysokości minimalnej stawki godzinowej. Od 1 stycznia wynosi ona 33,10 zł brutto za każdą przepracowaną godzinę. To wzrost o 3,70 zł w porównaniu z rokiem 2024 (kiedy stawka wynosiła 29,40 zł). Poniżej wyjaśniamy, kogo dokładnie dotyczy ten obowiązek i jakie są najważniejsze zasady jego stosowania.

Kogo dotyczy minimalna stawka godzinowa

Obowiązek wypłaty wynagrodzenia nie niższego niż minimalna stawka godzinowa dotyczy umów zlecenia oraz umów o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy o zleceniu. Kluczowe jest to, że osoba wykonująca taką umowę musi działać osobiście, a zleceniodawcą musi być przedsiębiorca lub inna jednostka organizacyjna (np. fundacja, stowarzyszenie, spółka).

Minimalna stawka godzinowa nie dotyczy sytuacji, gdy:
– zleceniobiorca sam jest przedsiębiorcą i wykonuje usługę w ramach swojej działalności gospodarczej,
– umowa jest zawierana między osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności gospodarczej (np. sąsiad zleca sąsiadowi drobną naprawę),
– zleceniobiorca otrzymuje wynagrodzenie prowizyjne, które w danym miesiącu nie pozwala na wyliczenie stawki godzinowej – wtedy obowiązują inne zasady rozliczania.

W praktyce najwięcej umów objętych tym obowiązkiem dotyczy pracowników wykonujących proste usługi, prace sezonowe, zlecenia w handlu, gastronomii czy opiece.

Ile wynosi minimalna stawka godzinowa w 2025 roku

Minimalna stawka godzinowa na umowie zlecenie od 1 stycznia 2025 roku to 33,10 zł brutto. Jest ona powiązana z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2025 roku minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4666 zł brutto miesięcznie. Stawka godzinowa jest wyliczana jako kwota wynagrodzenia minimalnego podzielona przez 140 godzin (przeciętna liczba godzin do przepracowania w miesiącu przy pracy na pełen etat).

Poniższa tabela pokazuje zmiany w ostatnich latach:

Jak widać, w ciągu dwóch lat stawka godzinowa wzrosła o ponad 10 zł, co oznacza znaczący wzrost kosztów dla zleceniodawców.

Jak prawidłowo obliczyć wynagrodzenie

Wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia powinno być ustalone w sposób, który pozwala na wyliczenie stawki za jedną godzinę pracy. Oznacza to, że jeśli strony ustalą wynagrodzenie ryczałtowe za wykonanie określonej czynności, a liczba godzin pracy nie jest z góry znana, zleceniodawca ma obowiązek prowadzenia ewidencji czasu pracy zleceniobiorcy.

Ewidencję czasu pracy można prowadzić w formie pisemnej lub elektronicznej. Powinna zawierać co najmniej:
– imię i nazwisko zleceniobiorcy,
– datę i liczbę przepracowanych godzin,
– rodzaj wykonywanych czynności,
– podpis zleceniobiorcy potwierdzający liczbę godzin.

Jeśli w danym miesiącu łączna liczba godzin pracy jest znana, wynagrodzenie nie może być niższe niż iloczyn liczby godzin i stawki 33,10 zł. Przykładowo: jeśli zleceniobiorca przepracował w styczniu 80 godzin, minimalne wynagrodzenie za ten miesiąc wynosi 80 × 33,10 zł = 2648 zł brutto.

Wyjątki i szczególne przypadki

Nie każda umowa zlecenia musi spełniać wymóg minimalnej stawki godzinowej. Przepisy przewidują kilka sytuacji, w których obowiązek ten nie ma zastosowania:

Umowa zlecenia z osobą prowadzącą działalność gospodarczą – jeśli zleceniobiorca posiada wpis do CEIDG i wykonuje usługę w ramach swojej firmy, minimalna stawka godzinowa go nie dotyczy. Zleceniodawca nie ma wtedy obowiązku sprawdzania, czy stawka jest wyższa niż 33,10 zł.

Wynagrodzenie prowizyjne – jeśli wynagrodzenie jest uzależnione wyłącznie od prowizji (np. od liczby sprzedanych produktów), a nie od czasu pracy, przepisy o minimalnej stawce godzinowej nie mają zastosowania. W praktyce jednak sądy często badają, czy taka konstrukcja nie jest obejściem prawa.

Umowa zawarta między osobami fizycznymi nieprowadzącymi działalności – np. umowa zlecenia między sąsiadami na pomoc w ogrodzie. W takim przypadku zleceniodawca nie jest przedsiębiorcą, więc obowiązek nie występuje.

Warto pamiętać, że nawet jeśli umowa zlecenia jest objęta wyjątkiem, zleceniobiorca nadal ma prawo do wynagrodzenia adekwatnego do zakresu obowiązków, a w razie sporu sąd może uznać, że zaniżenie stawki jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Kary za nieprzestrzeganie przepisów

Zleceniodawca, który nie wypłaca minimalnej stawki godzinowej, naraża się na poważne konsekwencje. Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) ma prawo przeprowadzać kontrole i nakładać mandaty karne w wysokości do 2000 zł za każde stwierdzone naruszenie. W przypadku poważniejszych uchybień sprawa może trafić do sądu, a kara grzywny może wynieść nawet do 30 000 zł.

Dodatkowo, zleceniobiorca ma prawo dochodzić różnicy w wynagrodzeniu na drodze sądowej. W praktyce oznacza to, że jeśli pracował za stawkę niższą niż 33,10 zł, może wystąpić z roszczeniem o wyrównanie za cały okres zatrudnienia.

Co powinien zrobić zleceniobiorca

Osoba pracująca na umowie zlecenia powinna przede wszystkim:
– sprawdzić, czy jej umowa podlega pod obowiązek minimalnej stawki godzinowej,
– prowadzić własną ewidencję przepracowanych godzin (nawet jeśli robi to zleceniodawca),
– w razie wątpliwości poprosić zleceniodawcę o pisemne potwierdzenie stawki godzinowej,
– w przypadku stwierdzenia naruszeń zgłosić sprawę do PIP (osobiście lub przez formularz online).

Warto również pamiętać, że umowa zlecenia nie daje takich samych praw jak umowa o pracę – nie ma prawa do urlopu wypoczynkowego, płatnego zwolnienia lekarskiego (chyba że zleceniobiorca dobrowolnie opłaca składkę chorobową) ani odprawy. Minimalna stawka godzinowa to jedno z niewielu narzędzi ochrony finansowej dla zleceniobiorców.

Gdzie szukać aktualnych informacji

Najbardziej wiarygodnym źródłem informacji o minimalnej stawce godzinowej jest strona internetowa Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (www.gov.pl/web/rodzina) oraz oficjalny serwis Państwowej Inspekcji Pracy (www.pip.gov.pl). To właśnie tam publikowane są obwieszczenia i wyjaśnienia dotyczące interpretacji przepisów.

W przypadku wątpliwości co do konkretnej sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem lub doradcą zawodowym specjalizującym się w prawie pracy. Przepisy w tym zakresie są stosunkowo nowe (obowiązują od 2017 roku) i wciąż ewoluują, a orzecznictwo sądów dostarcza nowych interpretacji.

Przed podpisaniem kolejnej umowy zlecenia warto upewnić się, że stawka godzinowa jest zgodna z obowiązującymi przepisami. W 2025 roku oznacza to co najmniej 33,10 zł brutto za każdą godzinę pracy.