Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski w piątek bezpośrednio zwróci się do europejskich liderów o zwiększenie pomocy, w obliczu narastającego kryzysu zaufania wśród sojuszników po działaniach Donalda Trumpa faworyzujących Rosję. Na drugim dniu szczytu UE w Brukseli Zełenski dołącza do premierów i prezydentów, którzy dyskutują o potrzebie dostarczenia Ukrainie większej ilości broni i środków finansowych, ponieważ rośnie obawa, że Kijów w przyszłym roku stanie w obliczu deficytu miliardów euro.
Decyzja Trumpa o otwarciu amerykańskiego rynku na wcześniej zakazany rosyjski olej napędowy – mająca na celu złagodzenie presji cenowej w USA – grozi przechyleniem szali kosztownej wojny na korzyść Rosji, ostrzegają trzej europejscy urzędnicy. Portfel wojenny Putina może teraz powiększyć się dzięki dodatkowemu eksportowi paliw kopalnych, podczas gdy Ukraina boryka się z brakiem gotówki.
Najważniejsze fakty
| Fakt | Szczegóły |
|---|---|
| Decyzja Trumpa | Otwarto rynek USA na rosyjski olej napędowy, co zwiększa wpływy Rosji |
| Deficyt Ukrainy | Kijów może w przyszłym roku zmierzyć się z deficytem miliardów euro |
| Zamrożone aktywa | Kilka krajów UE chce ponownie otworzyć dyskusję o ich wykorzystaniu |
| Ataki dronów | Drony uderzyły w dwa statki w pobliżu lub na wodach rumuńskich, wywołując nadzwyczajne konsultacje NATO |
Pomysł zamrożonych aktywów wraca na stół
Jednym z pomysłów, który szybko wraca na agendę, jest kwestia wykorzystania setek miliardów euro zamrożonych rosyjskich aktywów finansowych, przechowywanych w europejskich bankach. Większość z nich znajduje się w depozycie Euroclear w Brukseli. Wcześniejsza próba przejęcia tych funduszy i przekazania ich bezpośrednio Kijowowi została zablokowana przez belgijski rząd – oraz inne kraje – z obawy przed pozwami sądowymi.
Szwecja, Finlandia i Niemcy chcą ponownie przyjrzeć się tym aktywom. Komisja Europejska ma przygotować nową, szczegółową ocenę potrzeb finansowych Ukrainy oraz dokument z opcjami pomocy, w tym wykorzystania aktywów.
Kanclerz Niemiec Friedrich Merz powiedział, że namawia swoich odpowiedników, aby „zrobili wszystko, co w naszej mocy, by pomóc Ukrainie przetrwać zimę i nadal wspierać ją w przyszłym roku”. Dodał, że trzeba będzie zwiększyć finansowanie, aby zapewnić Ukrainie „naprawdę długoterminową pomoc”. Niemiecki urzędnik zasugerował, że wykorzystanie aktywów jest najbardziej realnym sposobem pomocy i powinno być „przedyskutowane”.
Sprzeciw wobec propozycji USA
Propozycja USA, aby odmrozić część rosyjskich aktywów i przekazać je pod kontrolę amerykańską, aby Waszyngton mógł wykorzystać je jako dźwignię w rozmowach pokojowych z Moskwą, spotkała się z ostrą krytyką. Merz powiedział dziennikarzom, że aktywa zostały zamrożone w Europie i „powinny pozostać zamrożone w Europie… To nasza sprawa i to my o tym zdecydujemy”.
Premier Finlandii Petteri Orpo stwierdził: „Najlepszym rozwiązaniem byłoby, gdybyśmy znaleźli sposób na wykorzystanie zamrożonych aktywów… Musimy spróbować ponownie”. Szwecja również popiera ponowne zbadanie opcji wykorzystania aktywów. „Nierobienie niczego nie wchodzi w grę” – powiedziała szwedzka minister ds. UE Jessica Rosencrantz.
Belgijski premier Bart De Wever, główny przeciwnik porozumienia w sprawie aktywów, po spotkaniu z Zełenskim stwierdził, że aktywa powinny być rozpatrywane w ramach przyszłego porozumienia pokojowego.
Nieufność wobec Trumpa
Dla Orpo „straszna umowa” Trumpa z Putinem w sprawie oleju napędowego oraz pozorne ograniczenia nałożone przez USA na technologię Starlink, która pomaga Ukrainie przeciwdziałać rosyjskim atakom, są trudne do zrozumienia. „Moje przesłanie do (Trumpa) jest takie, że jesteśmy sojusznikami” – powiedział Orpo w wywiadzie. „Jesteśmy w NATO. A jakie jest największe zagrożenie dla NATO? To Rosja – i dlatego nie ma w tym logiki. Nie mam odpowiedzi. Mam wiele pytań”.
Zaznaczył, że Trump może skupiać się na zdobywaniu głosów przed listopadowymi wyborami śródokresowymi w USA, ale powinien pamiętać, że jego prawdziwi sojusznicy leżą w Europie i nie powinien „ufać” Putinowi.
Polityczne napięcia w UE
Jedność wśród europejskich liderów jest jednak ograniczona. Rządy UE są skłócone w negocjacjach budżetowych. Kraje „oszczędne”, jak Niemcy, Szwecja i Holandia, chcą ograniczyć wydatki, podczas gdy inne, jak Włochy i Rumunia, opowiadają się za większymi funduszami. Prezydent Francji Emmanuel Macron ostrzegł, że porozumienie budżetowe musi zostać osiągnięte do grudnia, inaczej będzie za późno.
Źródło: POLITICO Europe, https://www.politico.eu/article/trump-putin-terrible-alliance-threatens-strain-eu-resolve-ukraine/
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna