
Senat Stanów Zjednoczonych odrzucił we wtorek 29 września rezolucję, która zobowiązywałaby Departament Stanu do przedstawienia Kongresowi raportu o przemocy na okupowanym Zachodnim Brzegu. Wniosek nie uzyskał wymaganej większości: poparło go 47 senatorów, a 51 zagłosowało przeciw.
Autorem inicjatywy był demokratyczny senator Chris Van Hollen z Maryland. Rezolucja przewidywała, że administracja będzie miała 30 dni na przygotowanie informacji o śmierci dziewięciu obywateli USA, którzy od 2022 roku zginęli na Zachodnim Brzegu w zdarzeniach z udziałem izraelskich osadników lub sił bezpieczeństwa. Raport miał również dotyczyć szerszej sytuacji praw człowieka, w tym zatrzymywania palestyńskich dzieci przez Izrael.
Co dokładnie odrzucił Senat
Rezolucja nie przesądzała o winie w poszczególnych sprawach i nie nakładała sankcji na Izrael. Jej bezpośrednim skutkiem byłby obowiązek przekazania Kongresowi raportu przez Departament Stanu.
Van Hollen doprowadził do głosowania na podstawie sekcji 502B amerykańskiej ustawy o pomocy zagranicznej. Przepis pozwala senatorom domagać się informacji o przestrzeganiu praw człowieka przez państwa otrzymujące pomoc wojskową ze Stanów Zjednoczonych.
| Najważniejszy element | Ustalenia podane przez „The Guardian” |
|---|---|
| Wynik głosowania | 47 głosów za, 51 przeciw |
| Zakres rezolucji | Śmierć dziewięciu obywateli USA oraz warunki przestrzegania praw człowieka |
| Termin na raport | 30 dni dla Departamentu Stanu |
| Poparcie | 24 demokratycznych współautorów inicjatywy |
| Podział partyjny | Demokrata John Fetterman głosował przeciw, republikanin Rand Paul — za |
Wśród współautorów znaleźli się między innymi Bernie Sanders z Vermontu, Tim Kaine z Wirginii oraz Jeanne Shaheen z New Hampshire, najwyżej postawiona przedstawicielka Demokratów w senackiej komisji spraw zagranicznych.
Dziewięć spraw wskazanych przez senatorów
Van Hollen oświadczył, że żadna z dziewięciu śmierci nie doprowadziła dotąd do rozliczenia odpowiedzialnych przez władze izraelskie lub amerykańskie. Jest to stanowisko senatora; odrębne okoliczności każdej sprawy wymagają analizy materiałów śledczych.
Wśród wymienionych ofiar znalazł się Sayfollah Musallet, 20-letni mieszkaniec Tampy na Florydzie. Według relacji jego rodziny został pobity przez izraelskich osadników w lipcu 2025 roku podczas wizyty u bliskich w miejscowości Sinjil. Rodzina twierdziła również, że napastnicy przez ponad trzy godziny uniemożliwiali karetce dotarcie do rannego.
Khamis Ayyad, 40-letni ojciec pięciorga dzieci z Cicero w stanie Illinois, zmarł wskutek zatrucia dymem po podpaleniu samochodów i domów w Silwad — podał „The Guardian”. Dwaj 17-letni obywatele USA, Tawfic Abdel Jabbar i Mohammad Khdour, zostali zastrzeleni w oddzielnych zdarzeniach na początku 2024 roku.
Na liście przedstawionej przez senatora są także Ayşenur Ezgi Eygi, zastrzelona przez izraelskich żołnierzy, 14-letni Amer Rabee, dziennikarka Shireen Abu Akleh oraz Omar Assad, który zmarł po zatrzymaniu przez izraelskich żołnierzy.
Polityczny wymiar głosowania
Głosowanie pokazało utrzymujący się w Senacie podział w sprawie uzależniania amerykańskiego wsparcia dla Izraela od oceny przestrzegania praw człowieka. Demokrata John Fetterman z Pensylwanii zagłosował razem z Republikanami przeciwko rezolucji. Republikanin Rand Paul z Kentucky poparł wniosek.
„Jeśli zabicie dziewięciu Amerykanów nie uzasadnia raportu naszego własnego Departamentu Stanu, to co by go uzasadniało?” — pytał Van Hollen podczas wystąpienia w Senacie. Po głosowaniu stwierdził, że Kongres powinien sprawdzać, czy odbiorcy pieniędzy amerykańskich podatników działają zgodnie z prawem i wartościami USA.
W sierpniu 45 demokratycznych senatorów podpisało list do premiera Izraela Benjamina Netanjahu, wzywając go do podjęcia działań na rzecz ochrony obywateli amerykańskich przebywających na Zachodnim Brzegu.
Przemoc i wysiedlenia na Zachodnim Brzegu
„The Guardian”, powołując się na Human Rights Watch, podał, że od stycznia 2023 roku ataki osadników i rozwój osiedli całkowicie lub częściowo wysiedliły 107 palestyńskich społeczności, liczących około 5900 osób. Według przytoczonych danych ONZ w pierwszych czterech miesiącach 2026 roku wysiedlono więcej Palestyńczyków niż w całym 2025 roku.
Opisany przez gazetę raport ONZ obejmujący 12 miesięcy do października 2025 roku dokumentował 1732 ataki osadników, które spowodowały obrażenia lub szkody materialne. W raporcie oceniono również, że rozwój izraelskiego osadnictwa zmusił ponad 36 tys. Palestyńczyków do opuszczenia domów.
Zmienia się także skala poparcia Demokratów dla prób ograniczenia sprzedaży amerykańskiego sprzętu wojskowego Izraelowi. W kwietniu 2026 roku 40 z 47 senatorów tej partii poparło zablokowanie sprzedaży buldożerów o wartości 295 mln dolarów, a 36 głosowało przeciw sprzedaży bomb o wartości 152 mln dolarów. Oba wnioski upadły.
Co pozostaje niejasne
Odrzucenie rezolucji oznacza, że Departament Stanu nie został zobowiązany na jej podstawie do sporządzenia raportu w ciągu 30 dni. Nie wyklucza to jednak innych działań administracji, Kongresu ani organów prowadzących postępowania w poszczególnych sprawach.
Materiał „The Guardian” nie zawiera pełnej dokumentacji śledczej dotyczącej wszystkich dziewięciu śmierci ani stanowisk izraelskich władz w każdej z nich. Na podstawie dostępnego źródła nie można również stwierdzić, czy i kiedy Senat ponownie zajmie się podobną inicjatywą.
Źródło: https://www.theguardian.com/us-news/2026/sep/29/senate-resolution-west-bank-israel-violence
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna