Pakistan zawiesza rząd prowincji Chajber Pasztunchwa. Partia Imrana Chana mówi o zamachu stanu

Prezydent Pakistanu Asif Ali Zardari ogłosił w niedzielę stan wyjątkowy w północno-zachodniej prowincji Chajber Pasztunchwa, zawieszając jej rząd kierowany przez partię Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI) byłego premiera Imrana Chana. Ruch ten, określony przez rzecznika PTI jako „zamach stanu pod przykrywką stanu wyjątkowego”, dramatycznie zaostrza trwający od tygodni konflikt między rządem federalnym a opozycją.

Decyzja zapadła po tym, jak władze federalne oskarżyły administrację prowincji o nieskuteczne zwalczanie bojówek islamistycznych w regionie graniczącym z Afganistanem. Stan wyjątkowy oznacza przejęcie kontroli nad prowincją przez mianowanego gubernatora na początkowy okres sześciu miesięcy.

Najważniejsze fakty
| Fakt | Szczegóły |
|——|———–|
| Decyzja | Prezydent Zardari ogłosił stan wyjątkowy w Chajber Pasztunchwa na wniosek premiera Szahbaza Szarifa, po decyzji gabinetu |
| Reakcja PTI | Rzecznik partii Zulfikar Bukhari określił ruch jako „zamach stanu pod przykrywką stanu wyjątkowego”, ostrzegając przed ryzykiem dalszej destabilizacji |
| Kontekst | Decyzja zapadła tydzień po tym, jak zwolennicy PTI rozpoczęli marsz na Islamabad, domagając się uwolnienia Imrana Chana |

Eskalacja konfliktu politycznego

Zawieszenie rządu prowincji to najpoważniejszy krok administracji federalnej wobec PTI od czasu aresztowania Imrana Chana w 2023 roku. Partia byłego premiera, która wygrała wybory parlamentarne w 2024 roku, sprawuje władzę jedynie w Chajber Pasztunchwa. Kandydaci wspierani przez PTI zdobyli wówczas najwięcej mandatów, ale nie udało im się utworzyć rządu na szczeblu federalnym.

Rzecznik PTI Zulfikar Bukhari w ostrych słowach skomentował decyzję prezydenta. „To bardziej zamach stanu niż stan wyjątkowy” – powiedział, dodając, że ruch ten ryzykuje wywołanie dalszego rozlewu krwi i niestabilności. Jego zdaniem celem władz federalnych jest zatrzymanie protestów i uniemożliwienie marszu na stolicę.

Stan wyjątkowy i reakcja opozycji

Minister sprawiedliwości Azam Nazeer Tarar poinformował, że gubernator prowincji zostanie powołany na sześć miesięcy, z możliwością przedłużenia. Ministerstwo spraw wewnętrznych zapowiedziało rozmieszczenie wojsk w prowincji. Rząd federalny i wojsko oskarżają PTI o nieskuteczność w walce z bojówkami, co partia stanowczo odrzuca, wskazując na brak funduszy i sprzętu ze strony Islamabadu.

Krytycznie wobec decyzji władz federalnych wypowiedział się także Maulana Fazlur Rehman, lider partii JUI-F, który był zaangażowany przez rząd w mediacje z PTI. „Wprowadzenie stanu wyjątkowego to zamach na demokrację” – oświadczył na konferencji prasowej w Islamabadzie.

Sytuacja w Islamabadzie

W stolicy Pakistanu władze rozmieściły dziesiątki tysięcy funkcjonariuszy sił bezpieczeństwa i zablokowały ulice kontenerami, aby uniemożliwić protestującym dotarcie do parlamentu. To odpowiedź na zapowiedzi marszu, który miał być kontynuacją protestów rozpoczętych tydzień temu.

Premier Szahbaz Szarif, uzasadniając decyzję przed gabinetem, stwierdził, że siły bezpieczeństwa i obywatele są atakowani od dwóch lat. „Nie możemy po prostu być milczącymi obserwatorami” – powiedział.

Sprawa Imrana Chana

Były premier, gwiazda krykieta, przebywa w więzieniu od sierpnia 2023 roku. Toczy się przeciwko niemu szereg spraw, od naruszenia przepisów dotyczących prezentów państwowych po podżeganie do przemocy i nielegalne małżeństwo. Wszystkie wyroki skazujące, z wyjątkiem jednego, zostały zawieszone lub uchylone, a odwołania są w toku. Chan zaprzecza wszystkim zarzutom.

Jego zwolennicy twierdzą, że wojsko sfałszowało wybory w 2024 roku, aby uniemożliwić mu powrót do władzy. Wojsko stanowczo zaprzecza tym oskarżeniom.

Źródło: The Guardian World, https://www.theguardian.com/world/2026/oct/12/imran-khans-party-decries-coup-after-pakistan-suspends-provincial-government

Datos clave