Parlament Europejski i Rada osiągnęły polityczne porozumienie w sprawie pakietu „omnibus VI”, który ma na celu uproszczenie przepisów dotyczących produktów kosmetycznych, klasyfikacji, pakowania i etykietowania chemikaliów (CLP) oraz produktów nawozowych. Zmiany te mają wprowadzić większą elastyczność w regulacjach chemicznych, przy jednoczesnym zachowaniu wysokiego poziomu ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska. Porozumienie to jest znaczącym krokiem w kierunku zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorstw i wspierania innowacji w kluczowych sektorach europejskiej gospodarki.
Kluczowe zmiany w regulacjach kosmetycznych
W odniesieniu do produktów kosmetycznych, współprawodawcy zgodzili się na szybsze wycofywanie kosmetyków zawierających substancje CMR (rakotwórcze, mutagenne i działające szkodliwie na rozrodczość) niż początkowo proponowała Komisja. Jeśli substancja nie zostanie obroniona do dalszego użytku, firmy będą miały 6 miesięcy na zaprzestanie wprowadzania produktów na rynek i 12 miesięcy na ich całkowite wycofanie, po wejściu w życie zakazu. Jest to krótszy okres niż proponowane przez Komisję 12 i 24 miesiące, jednak nadal dłuższy niż obecne przepisy, które nie przewidują stopniowego wycofywania.
Firmy, które będą chciały nadal używać danej substancji, będą miały do 12 miesięcy od jej nowej klasyfikacji na złożenie wniosku o odstępstwo. Termin wycofywania rozpocznie się dopiero po podjęciu decyzji w sprawie tego wniosku. Jeśli odstępstwo zostanie odrzucone ze względów bezpieczeństwa, firma będzie miała 3 miesiące na zaprzestanie wprowadzania produktów na rynek i 9 miesięcy na ich całkowite wycofanie. W przypadku odrzucenia z powodu dostępności odpowiedniego zamiennika, terminy te wyniosą odpowiednio 24 i 36 miesięcy. Ponadto, współprawodawcy ponownie wprowadzili wymóg zgłaszania Komisji produktów kosmetycznych zawierających nanomateriały przed ich wprowadzeniem na rynek.
Nowe zasady klasyfikacji i etykietowania chemikaliów
Ustalono rewizję rozporządzenia CLP, która ma umożliwić bardziej elastyczne zasady klasyfikacji i etykietowania chemikaliów. Obejmuje to łatwiejsze do odczytania etykiety, szersze wykorzystanie etykiet cyfrowych oraz złagodzenie przepisów reklamowych, co ma obniżyć koszty i złożoność, jednocześnie zapewniając ochronę konsumentów. Uzgodniono, że elementy etykiet muszą być czytelne dla konsumentów. W przypadku substancji wprowadzanych do obrotu dla szerokiej publiczności, tekst na etykiecie musi być napisany czcionką, której wysokość liter „x” wynosi co najmniej 1,2 mm. Dla opakowań o pojemności do 125 ml, wysokość „x” musi wynosić co najmniej 0,9 mm.
W celu rozwiązania praktycznych problemów związanych z etykietowaniem, przy jednoczesnym zapewnieniu pełnej informacji o zagrożeniach na opakowaniu zewnętrznym, współprawodawcy zgodzili się, że dla produktów chemicznych w pojemnikach o pojemności 10 ml lub mniejszej, niektóre elementy etykiety (z wyjątkiem piktogramów zagrożenia) mogą być dostarczane w formie cyfrowej. Wprowadzono również 15-miesięczny termin dla dostawców na aktualizację etykiet, gdy nowa ocena prowadzi do bardziej rygorystycznej klasyfikacji, zamiast dotychczasowego sformułowania „bez zbędnej zwłoki”.
Uproszczenia w sektorze nawozów
Współprawodawcy zgodzili się na uproszczenie rozporządzenia UE w sprawie produktów nawozowych ((UE) 2019/1009), aby wspierać europejskich rolników oraz innowacyjność i konkurencyjność w tym sektorze, bez uszczerbku dla ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska. Chociaż Komisja proponowała zastąpienie rozszerzonego wymogu rejestracji REACH dla substancji stosowanych w produktach nawozowych standardowym systemem REACH, współprawodawcy zdecydowali się zachować obowiązek rejestracji dla substancji z zharmonizowaną klasyfikacją jako szczególnie szkodliwe.
Najważniejsze fakty
| Aspekt zmian | Nowe ustalenia |
|---|---|
| Kosmetyki | Szybsze wycofywanie substancji CMR; krótsze terminy na zaprzestanie wprowadzania produktów na rynek; wymóg zgłaszania nanomateriałów. |
| Chemikalia (CLP) | Łatwiejsze do odczytania etykiety; szersze wykorzystanie etykiet cyfrowych; złagodzenie przepisów reklamowych; 15-miesięczny termin na aktualizację etykiet przy zmianie klasyfikacji. |
| Nawozy | Uproszczenie rozporządzenia; zachowanie obowiązku rejestracji dla substancji szczególnie szkodliwych. |
| Cel | Zwiększenie elastyczności regulacji; zmniejszenie obciążeń administracyjnych; wspieranie innowacji i konkurencyjności; zachowanie wysokiej ochrony zdrowia i środowiska. |
Znaczenie dla polskich przedsiębiorców i konsumentów
Porozumienie to ma istotne znaczenie dla polskich przedsiębiorców działających w sektorach chemicznym, kosmetycznym i nawozowym. Zmniejszenie biurokracji i wprowadzenie elastyczniejszych zasad może obniżyć koszty operacyjne i ułatwić innowacje. Z punktu widzenia konsumentów, zmiany w etykietowaniu chemikaliów, w tym wprowadzenie łatwiejszych do odczytania etykiet i potencjalne wykorzystanie etykiet cyfrowych, mają na celu zwiększenie przejrzystości i bezpieczeństwa produktów. Szybsze wycofywanie szkodliwych substancji z kosmetyków to również bezpośrednia korzyść dla zdrowia i bezpieczeństwa użytkowników.
Dalsze kroki i perspektywy
Nieformalne porozumienie musi teraz zostać zatwierdzone zarówno przez Parlament, jak i Radę. Po publikacji w Dzienniku Urzędowym UE, przepisy wejdą w życie po 20 dniach. Pakiet „chemicals omnibus” jest częścią szerszych działań mających na celu uproszczenie prawa UE i zmniejszenie obciążeń administracyjnych, co ma pomóc przedsiębiorstwom w innowacjach i rozwoju. Przemysł chemiczny w UE zatrudnia 1,2 miliona osób bezpośrednio i wspiera 19 milionów ludzi w całym łańcuchu dostaw. Szacuje się, że proponowane środki mogą przynieść oszczędności dla branży w wysokości co najmniej 363 milionów euro rocznie.
Źródło: European Parliament Press Releases (https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20260616IPR45506/)
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna